Bùn đỏ - độc hay không độc?

Mấy hôm rồi tôi viết / dịch đôi điều về bauxit khiến cho hình như có một số người chưa đọc kỹ hoặc chưa hiểu mà đã bức xúc. Tất nhiên, người như tôi sẽ không bao giờ quan tâm tới quan điểm phản bác của các bạn vì xưa nay nó thuộc về lẽ thường ở đời.

Ở sao cho đẹp lòng người,
Ở rộng người cười, ở hẹp người chê.
Ai phản đối, đó là quyền của họ và ai ủng hộ tôi cũng không nhất thiết phải nói cám ơn và nếu bạn phản đối dự án khai thác bauxit thì tôi cũng có quyền ủng hộ dự án bauxit. Vài dòng hôm nay tôi chỉ xin đề cập tới những đối tượng mà tôi xin được vắn tắt là đọc mà không hiểu

Về đối tượng này tôi xin thưa rằng, chưa bao giờ tôi nói rằng NaOH không độc mà tôi chỉ dịch theo bài báo rằng "Sau khi chiết xuất NaOH để tái sử dụng thì lượng NaOH còn sót lại......".

Như vậy tất cả những ai nói rằng, quan điểm của tôi là NaOH không độc đó là việc nhét chữ vào miệng tôi.

Sau nữa bùn đỏ độc hay không độc, tùy thuộc vào các tạp chất trong đó. Ba yếu tố chính bao gồm ô xít sắt, ô xít titan và silicat hoàn toàn không độc hại vì bản thân những chất đó vẫn tồn tại khắp mọi nơi trên trái đất này. Đặt giả thiết trong bùn đỏ không có bất cứ tạp chất nào khác mà chỉ có Fe2O3, TiO2, Silicat thì cũng chẳng ai chứng minh được ba chất đó độc hại chỗ nào:


- Về Fe2O3 là ô xít sắt, tồn tại khắp nơi trên trái đất. Bạn có thể múc nước giếng khoan, để một ngày cho lắng, trên mặt nước sẽ có lớp váng màu đỏ, đó chính là Fe2O3.
- Silicat tồn tại khắp nơi trên trái đất, nhiều nhất ở dạng cát, chiếm 90% vỏ trái đất.
- Riêng về TiO2, tham khảo từ điển hóa chất, TiO2 từ trong tự nhiên được sử dụng làm bột màu rất nhiều trong thực phẩm. Tại châu Âu, TiO2 có ký hiệu trong thực phẩm là E71, sử dụng nhiều trong kẹo cao su, màu cho thuốc cũng như trong các mỹ phẩm. Nếu TiO2 độc hại, chắc hẳn liên minh châu Âu sẽ không bao giờ đưa thứ giết người đó vào kẹo cao su hay những hộp kem để bạn xoa lên mặt.


Ai đó chứng minh bùn đỏ độc hại bằng cách mang bùn đỏ ra bón ruộng, cây lúa sẽ chết thì xin thưa rằng bùn ao múc lên mà không phơi cho hết khí CH4 mà đổ xuống ruộng thì hôm sau ra cũng chẳng còn cây lúa nào sống được. Hay phân chuồng cũng vậy thôi. Bạn tưởng phân chuồng múc ra đổ thẳng xuống ruộng lúa mà lúa sống được sao? Cho nên lập luận này là sai và không thuyết phục!


Tới phần tạp chất của bùn đỏ: Cũng như mọi nơi trên trái đất này, cấu trúc địa chất của mỗi vùng miền khác nhau và dẫn tới có tạp chất khác nhau. Cùng sử dụng một công nghệ để tinh chế ra nhôm nhưng không phải bùn đỏ nơi nào cũng giống nhau. Việc ở Đức chiết xuất lượng NaOH giúp giảm chất độc này trong bùn đỏ cũng chỉ là bề nổi của vấn đề. Trong bùn đỏ còn những tạp chất gì, độc hại ra sao, việc đó thuộc về trách nhiệm của mỗi quốc gia. Mang bùn đỏ xử dụng vào mục đích gì thì đó là điều còn tranh cãi hàng trăm năm nữa. Bởi vì ít nhất trong lúc này, chưa có công nghệ nào sử dụng bùn đỏ một cách hiệu quả bất kể nước giàu như MỸ, Pháp, Đức hay nghèo như Việt Nam, Indonesia,...

Với tổng số 75% nhôm được tái chế trên toàn thế giới trong thời điểm đầu thế kỷ 21 này, cộng thêm các mỏ sắt, đồng,... còn khá nhiền nên nhu cầu về quặng bauxit tất nhiên còn hạn chế.

Trong tương lai khi loài người tiến tới 9 hay 10 tỷ dân hoặc nhiều hơn nữa, những kim loại như sắt chẳng hạn, có thể đã cạn kiệt, thì hiển nhiên phải có kim loại khác thế chân và nhôm có quan trọng hay không, tùy thuộc vào nền văn minh của con người khi ấy tới đâu, tìm ra được nguồn kim loại mới nào thay thế hay không. Tuy vậy lấy con số 75% nhôm được tái chế trong thời điểm hiện tại để nói rằng tương lai con số ấy vẫn khiến cho bauxit không có giá trị là một cách phản khoa học.

 Hình: Kem chống nắng - thành phần có ghi rõ: Titanium dioxide, tức TiO2
-/-